İYOTLU TUZ KULLANMA ZORUNLULUĞU
Bilimsel Gerçekler
İyot Yetersizliği Dünyada toplumun tamamını iyotlu tuz kullanmaya zorlayan sadece bir kaç ülke vardır; diğer ülkelerde iyotlu tuz kullanımı zorunlu değildir. Türkiye’de mevcut yasal mevzuata göre marketlerde iyotsuz tuz satışı yasaktır; iyotsuz tuz sadece eczanelerde satılmak zorundadır. Örneğin Amerika Birleşik Devletlerinde en son 2006 yılı sonunda yapılan geniş çaplıu bir araştırmada hamilelerde dahil toplumun hiç bir kesiminin iyotlu tuz kullanmasına dair tavsiye kararı dahi verilmemiştir.
Tiroid hastalıklarının bir çok türü vardır. Halk arasında bütün tiroid hastalıklarına "guatr" denir, ancak bu yanlıştır. Tıbben, guatr, sadece tiroid'in büyümesine verilen isimdir. Guatr, tiroid hastalıklarından sadece bir tanesidir. Hatta, guatr, en zararsız tiroid hastalığı olarak kabul edilebilir. Yiyecek ve içeceklerle yetersiz iyot bulunması tiroid bezesinin basit büyümesine (basit guatr) neden olur.
Karadeniz’de Türkiye’de İyot Eksikliği Olduğuna Dair Bilimsel Gerçek Nedir? Tıp, her zaman bilim ve tecrübenin bir arada yürüdüğü bir meslektir. Bilimsel araştırmalarla desteklenmeyen tıp uygulamaları dünyada kabul görmez. Bilimsel araştırmalar, tıp literatürü dediğimiz toplu yayınların bulunduğu ortamda toplanır. Buna www.pubmed.com isimli bütün dünyada kabul edilen bir web sitesi aracılığı ile ulaşabilirsiniz. Bu siteye tüm dünyada (Türkiye de dahil) uluslararası hakemli dergilerde ve bilimsel standartlara uygun olarak yapılmış bütün araştırma sonuçları ve makaleleri dahil edilir. Ancak, belli bilimsel standartları bulunmayan araştırmalar tıp literatürüne girmez.
Türkiye’de Tıp Literatürüne girmiş, tüm ülkeyi içine alan deneklerin katıldığı hiç bir bilimsel çalışma yoktur. Belli bazı yerleşim alanlarında sond erece yetrsz sayıda insan üzerinde yapılmış, bilimsel standartlara uymadığı için de uluslararası hakemli dergilerde kabul görmemiş, tıp literatüren girmemiş “bilimsel araştırmalara” dayanarak önce Karadeniz Bölgesinde, sonra tüm Türkiye’de iyot eksikliği olduğunu iddia etmek bu ülkenin toprağına, havasına, suyuna ve inasanına yapılmış en büyük haksızlık ve iftiradır. Her ülkede belli bazı küçük yerleşim yerlerinde iyot eksikliği olduğu bilinmektedir, ancak bu küçük yerleşim birimlerinden hareketle tüm ülkede iyot eksikliği olduğunu iddia etmek bilim dışı bir yaklaşımdır.
İyot Eksikliği Nasıl Saptanır? Bir ülkede iyot eksikliği olduğunu belirtmek ve bunu kamuoyuna açıklamak için bütün yerleşim birimlerinde o yerleşim birimlerinin biriminin nüfusuna orantılı sayıda ve yaş grubunda insanın idrarında iyot atımını ölçmek gerekir. En kabul edilen iyot eksikliği tarama yöntemi budur. Türkiye’de bu standartlarda bir çalışma yoktur.
Düşündüren Sorular balığın en çok üretildiği ve tüketildiği, boydan boya deniz kıyısında bulunan “hamsi diyarı” Karadeniz bölgesinde iyot eksikliği olduğunu bilimsel standartlarda yapılmış geniş çaplı bir nasıl kabul edebiliriz? Ceviz ağaçlarının havadaki iyotu tükettiği iddiası hangi bilimsel bulgularla desteklenmektedir? Bilim camiasında kabul görecek, hakemli uluslararası dergilerde yayınlanabilecek düzeyde standartlara sahip, geniş çaplı, tüm ülkeyi içine alan kapsamlı bir çalışmaya ihtiyaç vardır. Kaldı ki, iyot yetersizliğinde (eğer mevcut olduğu bilimsel olarak ispatlansa dahi) tuzla iyot alınması sadece "basit guatr" isimli hastalığı önler, diğer tiroid hastalıklarına olumlu katkısı olduğuna dair de hiç bir bilimsel bulgu yoktur!
Fazla İyot Alımı Zararlı Mı? İyot eksikliği olmadığı halde iyotlu tuz ile devamlı (kronik) fazla iyot alındığında fazla iyot idrarla atılır, ancak son zamanlarda tıp literatürüne girmiş bazı makalelerde fazla iyot alan toplumlarda 1) Haşimato Hastalığı (oto-immün tiroidit)’e nedne olan oto-antikor düzeylerinin artış gösterdiği, 2) Zehirli Guatr oranın arttığı, 3) Tiroidin papiller kanseri oranında bir artış olduğu yayınlanmıştır.
Kimlere İyotlu Tuz ve Fazla İyot Tüketimi Uygun Değil? Şu hastalığı olanlarda iyot alımını yasaklıyor veya kısıtlanmasını öneriyoruz: 1) Haşimato hastalığı (yüksek oto-antikoru olan oto-immün tiroidit), 2) Zehirli gautr (hipertiroidizm), 3) Tiroidin papiller kanserleri.